Van Kosovo naar Sarajevo: het verhaal van een militair waarnemer in 1993-1994

Vrijheidsschrijvers: Eliane Mortiers en Lisa Schalkwijk

Veteraan: Dominic Hoogsteder

Het verhaal van onze veteraan

Het interview met de veteraan was erg goed verlopen en erg interessant voor ons allebei. Onze veteraan is een groot aantal jaar in dienst geweest van Defensie en is een aantal maanden uitgezonden geweest naar de oorlog in Bosnië – waarvoor hij zowel in Pristina (Kosovo) als Sarajevo (Bosnië Herzegovina) heeft gezeten. Hij deed dit voor de luchtmacht als ‘military observer’, maar onder de tak van de UN in de missie UNPROFOR. De veteraan is, kort samengevat, tevreden over zijn tijd en missie daar en had zelfs indien het had gekund meer willen doen in die oorlog en bij Defensie. Hij kijkt er met een goede blik op terug, met ‘arbeidsvreugde’ en ‘dank’ zoals hij dat benoemde, ondanks de heftigere dingen die hij heeft meegemaakt. De manier waarop hij zo goed nog kon vertellen over vooral ook heftige gebeurtenissen en dat hij zo positief in plaats van geschokt terug kijkt op die periode was toch wel verrassend voor ons als schrijvers en is ons daarom ook goed bijgebleven.

De gedachte achter het kunstwerk

Het kunstwerk (filmpje) wat wij hebben gemaakt probeert de kijkers mee te nemen naar de situatie zoals onze veteraan deze heeft meegemaakt. Dit houdt o.a. in: wat was zijn positie en missie, waar heeft hij gezeten, hoe heeft hij de steden aangetroffen en wat heeft hij gezien en moeten aanzien en wat heeft hij hieraan overgehouden of hoe kijkt hij hierop terug. Al kijkende door het filmpje heen wordt dit duidelijk.

Dit is ook ons doel vanaf het begin geweest om dat duidelijk te willen maken, omdat het interview zo een indruk op ons heeft gemaakt. Het was voor ons belangrijk dat anderen ook zouden meekrijgen dat de veteraan zowel de brute als ook positieve kant van een oorlog heeft kunnen zien. Men denkt vaak alleen aan trauma, stress, heftige dingen, maar het kan dus ook heel andere emoties met zich meebrengen zoals vreugde, vrienden voor het leven en dankbaarheid – wat onze veteraan ons heeft verteld.

Wat neem je mee van operatie vrijheidsschrijvers?

De interactie, het verhaal en de indruk die het interview heeft gemaakt met en van de veteraan nemen wij mee. Onze blik op bepaalde feiten en acties in de oorlog en op de manier van het werk bij Defensie (en de UN) is verbreed en/of veranderd en ook dat nemen we mee voor de toekomst.